Duygusal Zekâsı Yüksek Kişiler

Duygusal Zekâsı Yüksek Kişiler

Şu sıralar çok severek takip ettiğim bazı bölümlerini tekrar tekrar izlediğim bir dizi var: TheBigBangTheory. Dizi de dört fizikçinin eğlenceli hikayeleri anlatılıyor. Sheldon Cooper pek çok kişinin olduğu gibi benim de en sevdiğim karakter. Yüksek IQ’su, güçlü hafızası ve her konuda var olan bilgisi ve merakı ile insanı etkileyen Sheldon, aynı zamanda duygularını ifade edemeyen, başkalarının duygularını anlamakta ve empati kurmada zorlanan bir karakter. Bu durum Sheldon’nın, hem ilişkilerde hem de iş hayatında zorluklar yaşamasına neden oluyor. Sheldon’nın bu zorlanmayı yaşamasının temel nedeni “Duyusal Zekâ” yani EQ becerilerinin yetersiz olması.

TheBigBangTheory’den yola çıkarak bu hafta duygusal zeka ile ilgili yazmak istedim.  90’lı yıllarda incelenmeye başlanan duygusal zekâ kavramı, Daniel Goleman tarafından geliştirilmiştir. Peki, iş ve sosyal hayatta bu kadar önemli olan Duygusal zekâ nedir?

Kendinizi tanıma, duygularınızı fark edebilmeniz ve yönetebilmeniz, başkalarının duygularını anlayabilmeniz ve empati kurabilmeniz, iletişim tarzınız hepsi duygusal zekânız ile ilgilidir.

Duygusal zekâ, zaman zaman sezgiler ya da duygusal olmak ile karıştırılmaktadır.

“İçime doğdu, bu iş olacak” diye düşündüren şey “sezgi”dir ve sezgi için genellikle altıncı his, önsezi ya da telepati gibi isimler de kullanılır. Bunlar; bilinçli bir düşüncenin ürünü olmayan ve zihinde kendiliğinden beliren birer ani ‘bilme’ işidir. Bu bilme olayında; mantık, bilimsellik ve rasyonellik aranmaz.

Duygusal zekâ, sezgisel zekânın yanı sıra zaman zaman da duygusal olmak olarak anlaşılır. Duygusal zekâ becerileriniz, hislerinizin kuvvetli olması ya da duygusal olmanız demek değildir. Duygusal zekâ becerileriniz, karşınızdaki kişinin duygularını hesaba katabilme, duygularınıza yön verebilme, duygularınızı anlayabilme ve ifade edebilme, günlük hayat akışı içerisinde kendinizin ve etrafınızdaki kişilerin duygularını hesaba katarak karar alma, iyi bir iletişim ve etkileşim becerisi olarak tanımlanabilir.

Peki, duygusal zekâsı yüksek olan kişilerin özellikleri nelerdir?

Yapılan çalışmalar, duygusal zekâsı yüksek kişilerin; iletişim becerilerinin yüksek olduğunu, kendileri ve çevresindekilerle iyi anlaşabildiklerini ve yaşadıklarını sorunları daha kolay çözebildiklerini, bu nedenle sosyal ilişkilerinin daha güçlü olduğunu, mesleki anlamda da başka insanlarla iyi iletişim kurabildikleri için iyi yönetme becerilerine sahip olduklarını, bunun yanı sıra kendileri ile barışık ve kolay memnun olduklarını göstermektedir.

İlişkilerinizde, kariyerinizde bu kadar önemli bir yerde duran duygusal zekâ becerileriniz, geliştirilebilir mi?  Duygusal zekâ öğrenilebilen bir yetidir, bazı insanların duygusal zekaları doğuştan yüksekken, bazı insanlar sonradan yüksek bir EQ geliştirebilirler. Bu haftaki yazımda duygusal zekâ becerilerinizi geliştirmek için neler yapabileceğinizden bahsetmek istiyorum.

Aşağıdaki öneriler, duygusal zekâ becerilerinizi arttırmada size yardımcı olacaktır.

Kendinizi Tanıyın: Duygusal zekânın önemli bir parçasını kendinizi tanımanız oluşturur. Kendinizi tanıma, ihtiyaçlarınızın farkında olmanız, hedeflerinizi tanımanız, gücünüzün ve kaynaklarınızın farkında olmanız ve kendinize olan güveniniz ile ilgilidir. Kendinizi iyi, tanıdığınızda yetenekleriniz konusunda kendinizden emin olursunuz, kendinize güvenirsiniz, kendi hedeflerinizin ve amaçlarınızın farkında olursunuz. Günlük tutmak, başkalarından destek almak kendinizi tanıma konusunda size yardımcı olabilir.

Duygularınızı Yönetmeyi Öğrenin: Duygularınızı yönetebilme, duygusal farkındalığınızın olması ve sahip olduğunuz duygu ve düşüncelerinizi kontrol ederek davranışlarınızı yönlendirebilmenizdir. Duygularınızın farkında olduğunuzda, duygularınızı kolayca belirleyebilir ve neden öyle hissettiğinizi kolayca anlayabilirsiniz. Duygularınızı yönetebilme beceriniz sayesinde, duygularınızın esiri olmaktan da kurtulursunuz. Duygularınızın farkında olmanız, bastırmak yerine duygularınızı tanımanız ve ifade edebilmeniz duygularınızı da yönetmeniz de size yardımcı olacaktır.

Eğer duygularınızı kontrol etmede zorluk yaşıyorsanız, bu konuda profesyonel bir destek almak size yardımcı olacaktır.

Empati becerilerinizi geliştirin: Duygusal zekanızın önemli bir parçasını da başkanlarının duygularını anlama ve bunu anladığınızı karşı tarafa hissettirebilme yani empati becerileriniz oluşturur. İyi bir dinleyici olmak, zaman zaman bilinçli olarak empati kurmaya çalışmak, karşınızdaki kişi ile duygularını konuşmak, kendinizi onun yerine koymak, empati becerilerinizin gelişmesinde yardımcı olacaktır.

İletişim Becerileriniz Geliştirin: Etrafınızdaki kişilerle etkin iletişim kurmaya başladığınızda, kendinizi ve onları daha doğru anlayabildiğinizi göreceksiniz. Çevrenizdeki kişilerle etkin iletişim kurmanın yanı sıra, kendinizle de etkin bir iletişim kurduğunuzdan emin olun.

Esnek Olun: Esneklik, duygu ve düşüncelerinizi değişen durumlara uydurma becerinizdir. Esneklik becerileriniz arttıkça, farklı ve değişen durumlar karşısında çok daha kolay uyum sağlayabilecek ve olumsuz duyguların daha kolay üstesinden gelebileceksiniz. Yenilik sizin için korkutucu olmak yerine, geliştirici bir özellik olacaktır.

Destek almaya açık olun: Zorlandığınız konularla ilgili hem çevrenizden gerek olduğunda da profesyonel destek almaya açık olun.

Duygusal zekâ becerilerinizin gelişebilen beceriler olduğunu unutmayın… Duygusal becerilerinizi geliştirdiğinizde hem kendinizi ve duygularınızı daha iyi tanıyacak ve ifade edeceksiniz, hem de ilişki kurma ve ilişkilerinizi yönetme becerileriniz artacak ve tüm bunların sonucunda da performansını, motivasyonunuz en önemlisi ise yaşam doyumunuz artacaktır.

en_USEnglish
tr_TRTurkish en_USEnglish